25 BİN ŞİRKETLİK SEKTÖR
Enerji sektörünün dört temel piyasasında üretim, dağıtım, toptan satış gibi temel faaliyetler için şirketler tarafından lisans alınması gerekiyor. Bu kapsamda enerji sektöründe bu yıla kadar petrol piyasasında 14 bin 829, elektrik piyasasında 1336, doğalgaz piyasasında 203 ve LPG piyasasında 8 bin 893 olmak üzere toplam 25 bin 261 adet lisans verildi. Buradan yola çıkarak yan dallar olarak ifade edebileceğimiz, danışmanlık, mühendislik şirketlerini bir tarafa koysak bile enerji sektöründe çok büyük bir kısmı özel sektörden olmak üzere 25 binin üzerinde şirketin faaliyet gösterdiğini ifade edebilirim.
2010, MÜTHİŞ YATIRIM YILI
Tamamlanarak işletmeye alınan yeni özel sektör, elektrik üretim yatırımları açısından son yılların en başarılı dönemi oldu. Bu yıl özel sektöre ait toplam 3 bin 490 megavat kurulu gücünde 100 civarında yeni santral geçici kabulleri yapılarak devreye alındı. Geçen yıl bir rekor kırılmış ve 2 bin 800 mw düzeylerinde bir kurulu güç devreye alınmıştı, bu yıl bu rakamın da üzerine çıkıldı. Bu yıl işletmeye geçen bu kurulu gücün yaklaşık bin 200 mw'ının hidroelektrik, rüzgar ve jeotermal gibi yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı olması memnuniyet verici bir başka gelişmedir. Özel sektör tarafından elektrik üretim ve dağıtım sektöründe 2008 yılında 5 milyar, 2009 yılında 8 milyar lira civarında sabit sermaye yatırımı gerçekleştirilmiş iken bu yılın sonu itibariyle de bu rakamın 7,5 milyar lirayı aşacağını öngörüyoruz.
NE KADAR YATIRIM GEREKİYOR?
Elektrik enerjisi özelinde bir değerlendirme yaparsam, 2030 yılına kadar mevcut kompozisyonun korunması ya da yerli kaynaklara daha çok ağırlık verilmesi gibi farklı üretim kompozisyonlarını ve yatırımlar için farklı öz sermaye ve kredi kullanma imkanlarını dikkate alan farklı senaryolar oluşturduk. Bu senaryolara göre de elektrik üretimi, iletimi ve dağıtımı için ne kadar kurulu güce, yatırıma ve finansman ihtiyacına gereksinim olduğu yönünde bir çalışma yapmış bulunuyoruz. Bu tablo içerisinde özelleştirme finansmanı da dahil edildiğinde iki ayrı senaryoya göre elektrik üretim, iletim ve dağıtım yatırımları için 2030 yılına kadar toplamda 250 ile 310 milyar lira arasında değişen bir kaynağa ihtiyaç var.
ÖNE ÇIKACAK ALANLAR
Son aylarda doğalgaz santrallerine yönelik çok büyük bir başvuru var. Kısa sürede devreye alınan, baz yük, yani uzun süreli santraller olması nedeniyle Türkiye'nin her yerinde bu santrallerin kurulmasına yönelik başvurular alıyoruz. 2011 yılında rüzgarın önemi artacak. Bugün 1200 megavatlarda seyreden kurulu gücü önümüzdeki birkaç yıl içinde 8 bin megavatlara çıkarmak hiç de zor değil. İletim sisteminizin geliştirilmesi ile birlikte önümüzdeki 10 yıl içinde 20 bin megavat hedefine de ulaşılacağını düşünüyorum. Hidroelektrikte en kötü senaryoda, sadece 2010 yılının sonu ve 2012 yılı arasında, kabaca yatırım tutarı 4 ile 5 milyar lira arasında değişen yaklaşık ilave 3000 megavat kurulu gücünde hidroelektrik santralinin işletmeye geçmesi bekleniyor. Nükleer santrallerin kurulması konusunda ise süreci ve çalışmaları Bakanlık yürütüyor. Bu enerji kaynağına ihtiyacımız var ve önümüzdeki yıllarda ülkemizde nükleer santrallerin kurulduğuna tanık olacağımızı düşünüyorum.