EKONOMİ

MAKRO EKONOMİPROJEKSİYONMİKRO EKONOMİ

Ekonomide 2012 görünümü

Ekonomide geleceğin neler getireceğini öngörmek her zaman zordur.

Küresel ekonominin 2008'de içine düştüğü durumdan bu yana bu zorluk iyice artmış durumda. Birkaç ay öncesine kadar durum yine de o kadar kötü değildi. Fakat ağustos başından bu yana işler o kadar karıştı ki ekonominin geleceği yine sislerle kaplandı. Bu nedenle normalde Capital'in kasım sayısında yayınladığımız bir sonraki yılın ekonomik görünümüne ilişkin yazımızı bu yıl aralık sayısına kaydırdık. Bu şekilde kazandığımız bir aylık zaman zarfında belki önümüzü daha iyi görebilecek bir ortam oluşur umudundaydık ama biz bu yazıyı yazdığımız sırada ortalık yine karışıktı. Bu nedenle biraz sonra yazacaklarımızın daha mürekkebi kurumadan geçersiz kalabileceği endişesini taşıyoruz.

FELAKET SENARYOSU
Ekonominin geleceğini sislerle kaplayan temel sorun Avrupa'da yaşanan borç krizi. 2008-2009 resesyonu sırasında bütçe açıklarının ve dolayısıyla kamu borçlarının patlaması, resesyon sonrasında Avrupa'yı bir barut fıçısının üzerinde bıraktı. Euro Bölgesi'nin en zayıf halkası Yunanistan'da başlayan borç krizine Avrupalı liderlerin bir türlü çözüm bulamaması sorunun kangrene dönüşmesine yol açtı. İrlanda, Portekiz, İspanya derken krizin dalgaları İtalya'ya da ulaştı. Sonuçta iş geçen ay Yunanistan ve İtalya'da teknokrat hükümetlerinin kurulmasına ve dolayısıyla demokrasinin bir nevi askıya alınmasına kadar dayandı. İşin ekonomi açısından vahim tarafı ise bu kamu borcu krizinin bir bankacılık krizine dönüşmesine ramak kalması. Artık 2008'de Lehman Brothers'ın batışına benzer bir olayın yaşanmasına an gözüyle bakılıyor. Lehman Brothers'ın batışının küresel ekonomiyi nasıl kilitleyip derin bir resesyona sürüklediğini hatırlarsak benzer bir olayın yaşanmasının yine aşağı yukarı benzer sonuçlar vereceğini öngörebiliriz. Böyle bir durumda 2012'nin Türkiye açısından da parlak geçmeyeceği açık. Lehman Brothers'ın batışından sonra yaşanan küresel çöküş 2009'da Türkiye ekonomisinin yüzde 4,8 küçülmesine neden olmuştu. Küresel ekonomide yine böyle bir çöküş olursa Türkiye ekonomisi de yine küçülmekten kurtulamaz.

KÜRESEL EKONOMİ RESESYONUN KIYISINDAN DÖNDÜ
İkinci çeyrekte neredeyse durma noktasına gelen küresel ekonomi üçüncü çeyrekte bir miktar toparlandı. Küresel ekonomideki büyümenin göstergesi olarak kullandığımız OECD genelindeki mevsimsel düzeltilmiş büyüme oranı, revize edilmiş son verilere göre, ikinci çeyrekte yüzde 0,3'e kadar düşmüştü. Üstelik bu oran revizyon öncesinde yüzde 0,2 olarak biliniyordu. OECD genelindeki büyüme üçüncü çeyrekte ise yüzde 0,6'ya yükseldi. Küresel ekonominin ikinci çeyrekte durma noktasına gelmesi, finansal piyasalarda ağustos ayında başlayan son çalkantının nedenlerinden biriydi. Açıkçası bu yavaşlama ilk başta bizi de epey endişelendirmişti. Fakat IMF'nin eylül ayında yayınladığı son World Economic Outlook (WEO: Dünya Ekonomisinin Görünümü) raporunda bu yavaşlamanın iki geçici faktöre bağlandığını gördükten sonra biraz rahatlamıştık. Bu geçici faktörler mart ayında Japonya'da yaşanan büyük deprem ve tsunami felaketinin özellikle otomotiv sektöründeki küresel tedarik zincirinde yarattığı tahribat ile Ortadoğu ve Kuzey Afrika'daki siyasi karışıklıklar nedeniyle yılın ilk dört ayında petrol fiyatlarında yaşanan yüzde 25'in üzerindeki sıçramaydı.

1 2 3 4 5 6 7