Büyük göç

Bundan 2 yıl önce İstanbul’da lüks plazalardan 60 büyük şirket taşındı...

20.04.2017 11:35:120
Paylaş Tweet Paylaş
Büyük göç
ATAŞEHİR YÜKSELEN YILDIZ
İstanbul’un Avrupa yakasında A sınıfı ofis stoku yaklaşık 2,6 milyon metrekare, Anadolu yakasında ise bu rakam 1,8 metrekareyi buluyor. Ancak, son yıllarda peş peşe inşa edilen ofis projeleriyle büyük ve kurumsal şirketler ofislerini Anadolu yakasında Ataşehir, Kavacık, Kozyatağı ve Kartal gibi ulaşımın kolay olduğu bölgelere kaydırıyor. Özellikle Maslak-Zincirlikuyu hattında faaliyet gösteren birçok büyük şirket ve banka, merkezini hem çalışanlarının yaşam alanına yakın olduğu hem de daha ucuz kira alternatifleri bulunduğu için Ataşehir’e taşıdı. Son dönemde Batı Ataşehir’e taşınan şirketler arasında P&G de var. Şirket Bostancı’daki Kosifler binasında 9 bin metrekarede faaliyet gösterirken, Ataşehir’deki Nidakule Kuzey projesine taşındı. P&G çalışan sayısını azaltmadan yeni ofisinde metrekareyi 9 binden 5 bine düşürdü. Yatay ofise geçerek önemli bir maliyet avantajı sağladı. Son 1 yılda Ataşehir’e taşınan büyük ve kurumsal şirketler arasında DuPont Türkiye de bulunuyor. Geçen yıl, Zincirlikuyu’dan Ataşehir’e taşınan şirketin bu kararı almasında trafik sorunu ve Ataşehir’e göre Zincirlikuyu’daki yüksek kira maliyetleri etkili oldu. DuPont Türkiye, Ortadoğu & Afrika İdari İşler Müdürü Abdurrahman Temoçin, “Ataşehir’e taşınmak bize İstanbul Avrupa yakasındaki benzerlerine göre maliyeti daha uygun bir binada faaliyet gösterme imkanı sağladı” diyor.

TAŞINMALAR ARTACAK

İstanbul’da 350 civarında A sınıfı ofis binası bulunuyor. Yeni yapılacak 40’ın üzerindeki plazalarla bu sayı 3 yıl içinde 400’ü bulacak. İstanbul’da 3,5 milyon metrekare olan ofis büyüklüğü ise önümüzdeki dönemde 6,5 milyon metrekareye ulaşacak. Yeni yapılacak ofis binaları ve artan metrekareler, önümüzdeki dönemde taşınmaların artacağını gösteriyor. Özellikle Ataşehir’deki İstanbul Finans Merkezi projesi yeni taşınmaların odağında olacak. Çünkü İstanbul’daki proje ve inşaat halindeki 3 milyon metrekare ilave ofis stokunun yaklaşık 1 milyon metrekaresi Ataşehir’deki İstanbul Finans Merkezi projesinden kaynaklanıyor. ERA Gayrimenkul Türkiye Koordinatörü Mustafa Baygan, BDDK, SPK, Merkez Bankası, Ziraat Bankası ve Halk Bankası gibi kamu kurumlarının 2019’da Ataşehir Uluslararası Finans Merkezi’ndeki yeni binalarına taşınacağını belirtiyor. Anadolu yakasına sadece kamuya ait finans kurumları ilgi göstermiyor. 2016’da özel banka ve sigorta şirketleri de ya tamamen ya da bazı birimlerini Ataşehir’e taşıdı. Bunlar arasında Abank, Garanti Emeklilik ve Pos dikkat çekiyor. Finans kurumları Ataşehir’e yönelirken çok uluslu sanayi, kimya ve ilaç şirketleri de İstanbul Anadolu yakasında Kozyatağı ve Ümraniye bölgelerini tercih ediyor. Bu bölgelerin tercih edilmesinin sebepleri arasında ulaşımda bağlantı yollarına yakınlık ve yapım aşamasında olan Üsküdar-Ümraniye-Çekmeköy metro hattının ulaşımı kolaylaştıracak olması bulunuyor.

OFİS KİRALARI DÜŞTÜ
Son dönemde Türkiye’ye giren yabancı şirketlerin azalması da lüks plazalardaki ofislerin boş kalmasına neden oldu. Ofis pazarındaki bu büyük hareketlilik kira bedellerine de yansıdı. 2015’e göre 2016’da A plus ofislerin kira bedelleri yüzde 10-15 arasında düştü. Cushman’ın verilerine göre Levent’te 2 yıl önce metrekaresi 40 dolardan kiralanan 2 bin metrekarelik bir ofisin metrekaresi 35 dolara kadar düştü. 2 bin metrekarenin üzeri kiralamalarda metrekare başına aylık ofis kiraları Maslak’ta 30’dan 22’ye, Esentepe’de 35’ten 28’e, Kağıthane’de 18’den 16’ya, Güneşli’de ise 15’ten 12 dolara geriledi. Cushman&Wakefield Yönetici Ortağı Tuğra Gönden, “Maslak’ta artan ofis arzları ile kiralar aylık metrekare başına 30 doların üzerindeyken bugün 25 dolarlara kadar geriledi” diyor. Reidin’in Ofis Kira Endeksi değişim oranlarına göre İstanbul’da ofis bölgeleri arasında en çok değer kaybeden ofis bölgesi ise Levent ve Maslak hattı oldu. Reidin Genel Müdürü Kerim Alain Bertrand, bunun sebebini dolar üzerinden yapılan kiralamalarda kurun yükselmesi nedeniyle düşüşe gidilmesi olarak açıklıyor. Ancak Levent hala Türkiye’nin en pahalı ve prestijli ofis bölgesi olmayı sürdürüyor. Türkiye’nin en pahalı ofisleri Levent 199, Kanyon ve Tekfen Tower da burada yer alıyor. Zorlu Grubu’na ait Levent 199’da metrekare başına aylık kira bedeli ortalama 44 dolar, Zorlu Center ve Kanyon’da ise 40 dolar seviyesinde. Anadolu yakasında da artan ofis alternatifleri ile Ümraniye bölgesinde kiralar metrekare başına aylık 25 dolardan 20 dolara geriledi. 

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Yorum Yaz