2027’de enerji şirketlerinin gündeminde mevzuat yönetimi olacak

Elektrik, doğal gaz, petrol, LPG ve enerji dönüşümü gibi farklı alanları kapsayan enerji sektöründe; lisanslama, raporlama, piyasa işleyişi, teknik standartlar ve yaptırımlar farklı yükümlülükler yaratıyor. Yenilenebilir enerji, depolama, elektrikli araç şarj altyapısı ve enerji verimliliği gibi yeni alanların gelişmesiyle düzenleyici çerçeve de genişliyor.

Lebib Yalkın Genel Müdürü Mert Yalkın’a göre, yüzlerce düzenlemenin tamamının her şirketi aynı ölçüde etkilememesi nedeniyle asıl risk, şirket açısından kritik olan değişikliği zamanında ayıramamak ve etkisini doğru analiz edememek. Yalnızca düzenlemenin yayımlandığını bilmek yeterli olmazken; şirketi veya tesisi nasıl etkilediğinin, hangi yükümlülüğü değiştirdiğinin, son uyum tarihinin ve gerekli aksiyonların ortaya konulması gerekiyor.

Yatırım ve Operasyon Kararlarını Etkiliyor

Mevzuat değişikliklerinin etkisi uyum maliyetiyle sınırlı kalmıyor. Bilgi teknolojileri, saha operasyonları, sözleşmeler, yatırım bütçeleri ve nakit akışı da düzenleyici değişikliklerden etkilenebiliyor. Uyum sağlanmaması ise idari yaptırımların yanı sıra operasyon kayıpları, yatırım gecikmeleri, ek maliyetler ve finansman yükleri doğurabiliyor.

Türkiye’nin 2024–2030 Ulusal Enerji Verimliliği Eylem Planı kapsamında öngörülen 20,2 milyar dolarlık enerji verimliliği yatırımı, mevzuatın yatırım kararları açısından önemini de ortaya koyuyor. Teknik tasarım, izin süreçleri veya devreye alma koşullarını etkileyen bir değişiklik; projenin takvimini, maliyetini ve finansal sonuçlarını doğrudan etkileyebiliyor.

Bu nedenle Yalkın, etkin bir mevzuat yönetiminin yalnızca düzenlemeyi tespit etmekle sınırlı kalmaması gerektiğine dikkat çekiyor. Değişikliğin şirket üzerindeki etkisinin analiz edilmesi, sorumluların ve son tarihlerin belirlenmesi ve uyumun gerçekleşip gerçekleşmediğinin takip edilmesi gerekiyor. Yapay zeka ve otomasyon da yüksek risk taşıyan değişikliklerin daha hızlı tespit edilip doğru kişilere yönlendirilmesine katkı sağlayabilir.

2027’de Mevzuat Yönetimi Stratejik Risk Yönetiminin Parçası Olacak

Enerji sektöründe düzenleyici gündemin önümüzdeki dönemde sadeleşmesini beklemek için güçlü bir neden bulunmuyor. Enerji dönüşümü; yenilenebilir enerji, depolama, elektrikli araçlar ve enerji verimliliğiyle birlikte yeni düzenleme alanları da yaratıyor.

Türkiye’nin 2035 yılı için güneş ve rüzgâr kurulu gücünü 120 GW’a çıkarma hedefi bulunuyor. 2026’nın yenilenebilir enerji açısından yeni bir rekor yılı olması ve depolama yatırımlarının devreye girmesiyle birlikte, enerji şirketlerinin mevzuat ve uyum yükümlülüklerinin daha da çeşitlenmesi bekleniyor.

Bu dönüşümün çevresel yükümlülükler açısından da yeni bir yaklaşımı gerekli kıldığını belirten Yalkın, çevresel mevzuatın yatırım sürecinin son aşamasında değil, projenin başlangıcından itibaren dikkate alınması gerektiğini vurguluyor. Bir GES veya RES yatırımında ÇED, çevre izinleri veya rehabilitasyon yükümlülüklerinin zamanında yerine getirilmemesi, projenin devreye alınma takvimini ve gelir üretmeye başlama tarihini etkileyebiliyor. Emisyon, atık yönetimi veya çevresel izinlere ilişkin yeni yükümlülükler ise mevcut tesislerde ilave teknik yatırım ve işletme maliyeti yaratabiliyor.

Bu nedenle çevresel mevzuat değişikliklerinin yalnızca uyum açısından değil; yatırım bütçesi, proje takvimi ve operasyonel maliyetler üzerindeki etkileriyle birlikte değerlendirilmesi gerekiyor.

2027’ye girerken mevzuat takibinin bir “bilgi hizmeti” olmaktan çıkarılarak kurumsal risk ve strateji yönetiminin parçası haline getirilmesi önem taşıyor. Mevzuatın yatırım, operasyon, çevre, sürdürülebilirlik, finans ve üst yönetimin birlikte kullandığı dinamik bir risk yönetimi sistemine dönüşmesi, şirketler açısından önemli bir avantaj sağlayabilir.

“Geleceğin mevzuat yönetimi ‘mevzuatı takip etmek’ değil, ‘mevzuatın şirket üzerindeki etkisini yönetmek’ olacak. 2027’de başarılı şirket, mevzuatı en hızlı okuyan şirket değil; mevzuat değişikliğini iş kararına en hızlı dönüştüren şirket olacak.”