Geçişte yeni hesaplar

20. yüzyılın ilk ve ikinci yarısının başlarında iş dünyasında aktif olan kurucu kuşak en az 25 yıl yönetimde kalıyordu..

4.11.2016 11:59:010
Paylaş Tweet Paylaş
Geçişte yeni hesaplar
Sanko Holding’in 4’üncü kuşak temsilcilerinden Abdulkadir Konukoğlu, tabuları yıktı ve sadece 19 yıl görev yaptı. Yönetim kurulu başkanlığı görevini 65 yaşında bırakacağını ve yönetimi kardeşine devredeceğini, ayrılmadan tam 15 yıl önce açıkladı. Süreci de buna göre yöneten Konukoğlu, önceden belirttiği gibi 65 yaşından emekli oldu. Bugün 112 yaşında olan Sanko Holding, artık 5’inci kuşak tarafından yönetiliyor. Sanko’nun 5’inci kuşağa kadar gelme başarısı göstermesi kuşak geçişlerini doğru ve önceden planlamasında yatıyor. Birçok aile şirketinde kuşak geçişlerinde Sanko’da olduğu gibi önceden detaylı bir planlama yapılmadığından bugün hem dünyada hem Türkiye’de 5’inci kuşağa kadar geçmeyi başaran şirket sayısı yok denecek kadar az. Koç, Sabancı, Eczacıbaşı, Abdi İbrahim, İnci ve Enka’da ise henüz üçüncü kuşak yönetimde.
Uzun ömürlü şirketlerin veliahtları ve yönetim uzmanları kuşaklar arası geçişin başarıyla atlatılabilmesi halinde şirketlerin ömrünün uzatılabileceği kanısında. En kritik konu ise kuşaklar arası geçişin ne zaman yapılması gerektiği konusu.
GEÇİŞTE JAPON YÖNTEMİ
Japonya’da bir asrı devirmiş ve en az 3 kuşak görmüş şirket sayısı 21 bin civarında. Japon şirketlerinin uzun ömürlü olma konusundaki başarısı kuşaklar arası geçişi başarılı bir şekilde yönetmelerinde gizli. Japonya’da bir şirketin sahibi, kendisinden sonra yönetimi devralacak varisini önceden belirliyor. Erkek çocuk sahibi olmayan ya da şirketi iş hayatından anlamayan çocuklarına bırakmak istemeyenlerse çareyi evlat edinmekte buluyor. Bu durumun en yaygın görülen biçimi “Mukoyoshi” denilen yöntemle kızının kocasını evlat edinip “ikinci çocuk” olarak kayıtlara geçirmek. Bir diğer Japon geleneğine göre ise aile şirketleri firmanın gelecek nesillere devamını sağlamak için başarılı yöneticileri evlat ediniyor. Japonya’da evlat edinilen 90 bin kişinin yüzde 98’i 25-30 yaş arasındaki iyi eğitimli erkeklerden oluşuyor. Evlatlıklarını kurumlarında çeşitli pozisyonlara yerleştiren şirket sahipleri böylece ileride daha az yetenekli bir oğlun veya yeğenin şirketin başına geçmesini önlüyor.
SUZUKİ ÖRNEĞİNE DİKKAT
Aile şirketi Suzuki’nin bugünkü CEO’su ve yönetim kurulu başkanı Osamu Suzuki de şirketin devamlılığını sağlamak için zamanında evlat edinildi. Suzuki, kendisinden sonra yönetime gelecek 4’üncü kuşak olarak kendi oğlunu değil kızının kocası Hirotaka Ono’yu seçti. Ancak Ono’nun 2007’de pankreas kanserinden ölmesi nedeniyle Osamu yeniden işlerin başına döndü ve kendinden sonra yönetimi devralması için biyolojik oğlunu veliaht olarak belirledi. Japonya’nın ardından dünyanın en eski şirketleri Almanya, Hollanda ve Fransa’da. Almanya’da yaşı 200 yıldan fazla olan 837, Hollanda’da 222, Fransa’da 196 şirket var. ABD’de kuşaklar arası geçiş çok başarılı değil. The Family Business Institute’un araştırmasına göre şirketlerin ancak yüzde 30’u 2’nci kuşağa geçebiliyor. 3’üncü kuşağa geçen şirketlerin oranı yüzde 12, 4’üncü kuşağa geçenlerin oranıysa yüzde 3 seviyesinde. İngiliz şirketlerinin de sadece yüzde 3’ü 3’üncü kuşağa devredilebiliyor. Türkiye’de de 200 yıllık şirket bulmak neredeyse olanaksız. Pek çok aile şirketi 2’nci ve 3’üncü kuşağa gelmeden yok oluyor. Ayakta kalanlarsa el değiştiriyor.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Yorum Yaz