“Para gidecek yer arıyor”

Koç Holding Yönetim Kurulu Başkan Vekili Ali Koç, Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31 kapsamında enerji dönüşümünü ve Türkiye’nin önündeki fırsatları değerlendirdi.

Özlem Aydın Ayvacı / Antalya / [email protected]

Türkiye’nin mühendislik kapasitesi, sanayi altyapısı ve bulunduğu bölgenin ihtiyaçlarıyla enerji dönüşümünün değer zincirinde önemli bir yer edinebileceğini söyleyen Koç, bunun için uygun bir yatırım ekosistemi oluşturulması gerektiğini vurguladı.

Koç, küresel finansmanın Türkiye’ye çekilebileceğine ilişkin görüşünü şöyle dile getirdi:

“Dünyada o kadar çok para var ki para gidecek yer arıyor. Niye bize gelmesin? Bizde helva yapacak un, şeker, malzeme hepsi var. Olay onu bir araya getirebilmek.”

“10 sene sonra bambaşka bir yerde olabiliriz”

Türkiye’nin enerji ihtiyacının yaklaşık üçte ikisini dışarıdan karşıladığını hatırlatan Ali Koç, enerji fiyatlarındaki değişimlerin ülke ekonomisini doğrudan etkilediğine dikkat çekti.

Gerçekçi, uygulanabilir ve finanse edilebilir bir enerji stratejisine ihtiyaç olduğunu belirten Koç, “Bunu yaptığımız takdirde 10 sene sonra bambaşka bir yerde olabiliriz” dedi.

Enerji dönüşümünü yalnızca bir iklim hedefi olarak görmemek gerektiğini söyleyen Koç, dönüşümün ekonomik rekabetçiliği ve ülkelerin bağımsızlığını da belirlediğini vurguladı. Rusya-Ukrayna Savaşı ve Hürmüz’de yaşanan krizin enerji güvenliğinin önemini artırdığını ifade etti.

Koç, enerji bağımsızlığını milli güvenlik meselesi olarak gördüğünü belirterek şöyle konuştu:

“Kendi yatırımınla, kendi imkânınla, kendi suyunla, kendi rüzgârınla, kendi güneşinle ayakta durabilmek varken niye başkasına bağımlı olalım?”

Çin’in finansman gücüne dikkat çekti

Ali Koç, yenilenebilir enerji teknolojilerinde ve kritik minerallerde Çin’in ulaştığı ölçeğe de dikkat çekti. Çin’in teknoloji ve mühendislikle birlikte finansman paketi sunmasının uluslararası projelerde avantaj sağladığını söyledi.

Türkiye’de finansman maliyetlerinin yüksek olduğunu belirten Koç, özellikle yenilenebilir enerjide Çin’in finansman kapasitesinden yararlanılarak iş birlikleri yapılabileceğini dile getirdi.

Koç, Türkiye’nin kendi enerji ihtiyacını karşılarken üretim kapasitesini de geliştirmesi ve yurt dışına satış imkânlarını genişletmesi gerektiğini ifade etti.

Karbon fiyatlamasının ihracatçı sektörler açısından yaratacağı maliyetlere de değinen Koç, Türkiye’de geliştirilen sistemin Avrupa ile uyumlu olması gerektiğini söyledi.

Entek’in 2035 hedefi 2,5 GW

Koç Holding CEO’su Levent Çakıroğlu da topluluğun yenilenebilir enerji yatırımlarına ilişkin hedefleri paylaştı. Entek’in mevcut 478 MW’lık yenilenebilir enerji kapasitesini gelecek yıl sonunda 827 MW’a çıkarmayı planladıklarını belirten Çakıroğlu, “2030’da 1,6 GW’a, 2035’te de 2,5 GW’a yükseltmeyi hedefliyoruz” dedi.

Öz tüketim kapsamındaki lisansların toplamının yaklaşık 540 MW olduğunu söyleyen Çakıroğlu, bunun 200 MW’tan fazlasının tamamlandığını, kalan bölümün ise aşamalı olarak devreye alınacağını belirtti.

Çakıroğlu, Koç Topluluğu’nun son beş yılda 17,5 milyar dolar düzeyinde yatırım yaptığını, Tüpraş’a bugüne kadar yapılan yatırımın ise 8,5 milyar dolara ulaştığını ifade etti.

Enerjide dışa bağımlılığın azaltılmasının yatırımlar için daha güvenli bir ortam yaratacağını vurgulayan Çakıroğlu, “Enerji konusundaki bağımsızlığı milli güvenlikten ayrı düşünmek çok kolay değil” dedi.

“Made in Europe’da dışlanmak endişe verici”

Ali Koç, Avrupa’da gündemde olan Made in Europe düzenlemesinde Türkiye’nin kapsam dışında kalması ihtimaline ilişkin soruyu da yanıtladı. Otomotiv sektöründe Türkiye ile Avrupa arasında 30 yıldır süren ilişkinin zarar görebileceğini belirten Koç, şunları söyledi:

“Böyle bir kararın verilmesi, 30 yıldır kazan-kazan ilişkiyi kaybet-kaybet seviyesine getirecek bir unsur maalesef. Sektörün oyuncuları kendilerini tekrar pozisyonluyor. Bizim de yaptığımız o. En kötü senaryoya hazırlıklı olmamız lazım.”

Koç, Türkiye’nin ticaretinin ve ihracatının önemli bir bölümünü Avrupa ile gerçekleştirdiğini hatırlatarak, Türkiye’nin düzenleme dışında bırakılmasının telafisi güç sonuçlar doğurabileceğini söyledi.

Levent Çakıroğlu ise birçok Avrupalı üreticinin Türkiye’de yatırımı bulunduğunu ve bu şirketlerin olası zarara Avrupa’da da dikkat çektiğini belirtti. Kamu alımlarında karşılıklılık konusunun önemli olduğunu vurgulayan Çakıroğlu, bu başlıkta bir müzakere süreci başladığını bildiğini ifade etti.