Enerji Borsası ne getirecek?

Geniş Açı’nın bu toplantısı, “Enerji Borsası Ne Getirecek?” başlığıyla düzenlendi.

1.10.2013 00:00:000
Paylaş Tweet Paylaş
Enerji Borsası ne getirecek?


Ayrıca şunu da ifade etmek lazım. EPİAŞ’ta kullanılan sistem sadece bir gün öncesi piyasası yazılımı değil. Tabii başlangıçta bu şekilde başlandığı için dengeleme güç piyasası ve dengesizlikleri uzlaştırma mekanizması var ki şu anda PMUM’un işlem hacmi veya maliyet hesabına dönük değerlendirme yaptığımızda yüzde 80’i, dengeleme güç piyasasına (yazılım, donanım veya lisans olsun) dengeleme mekanizmasının çalışmasına dayanıyor. Yüzde 20 kadar kısmı gün öncesi ve gün içi piyasasıdır. Bizim ne yapmamız lazım? Dışarıdan alacağımız sistemin bu dengeleme güç piyasasının uzlaştırmasını da sağlayabilecek bir sistem olması lazım. Ancak bu şekilde bizim işimizi görebilir. Yani Nasdaq’dan sadece Sabre’yi veya Nord Pool’dan sadece SESAM’ı almak yetmiyor. Bizim bütününe hitap edecek bir mekanizmayı geliştirmemiz lazım. Diyoruz ki eğer işbirliği yaparsak bunu bütüncül olarak geliştirebiliriz. Yoksa paket olarak aldığımızda veya “Gel Nord Pool sen bunu işlet” dediğimiz anda, sadece gün öncesi piyasasını işletmiş oluruz. Ama geride kalan yüzde 80’lik kısım, sayaçların toplanması, onların değerlendirilmesi apayrı bir sistem gerektiriyor.

Bir de şunu da eklemek istiyorum. Bugün itibarıyla konutlar da serbest tüketici hakkını kullanıyorlar. 5.000 kilovat/saat’in üzerindekiler, serbest tüketici hakkını kullanabiliyor. Mevzuatta “konutlar hariç” gibi bir ifade olmadığı için bu imkandan konutlar da otomatik olarak yararlanmaya başladı. 2015’e geldiğimizde, 33 milyon civarında sayaç var. Buna hazırlık olması için de biz uzlaştırma sistemi geliştirmek zorundayız. Bunun çalışmalarına da devam ediyoruz. Ama biraz önce ifade ettiğim gibi 2 yılda ancak parasını temin edip, donanım ve lisansını aldık. Şu anda bu uzlaştırma sisteminin yazılımını kendimiz gerçekleştirmek için çalışıyoruz. Bu noktada da tabii ki personel yetersizliğimiz var.

Reha Pamir Çok teşekkürler Nezir Bey. Son soruyu Burak Bey’e yöneltmek istiyorum. Biraz önce Nezir Bey önümüzdeki dönemde devreye alınacak türev piyasaların likiditesini artırmak için entegrasyonun öneminden bahsetti. Bu konuda sizin görüşlerinizi sormak isterim. Dünya örneklerini de düşündüğünüzde likiditenin artırılabilmesi için nelerin yapılması gerekli?

Burak Güler Çok güzel bir soru. Bildiğiniz gibi buna biraz daha farklı bir açıdan bakmak lazım. Likiditeye sadece piyasa açısından bakarsak bunu etkileyen bir sürü faktör vardır. Oyuncu sayısı, oyuncu sayısının piyasaya giriş çıkışları, fiyat belirlemeleri ve market yapıcıları... Ama bir şekilde Türkiye’de bir likidite oluşacak. 2011 yılına, Fukuşima’ya gittiğimizde, nükleer kazadan sonra Almanya çok drastik (güçlü etkili) bir karar aldı. 2023’e kadar yaklaşık 25 bin megawatt’lık nükleer kapasitesini kapatacağını söyledi ve bundan 3-4 gün sonra da Avrupa’daki enerji piyasaları, hem elektrik hem kömür piyasaları bir ara sallandı. Çok olmasa da 1-2 hafta likidite kaybı oldu. Bu gerilim son kullanıcıları direkt etkiledi. Bu işten ticaret yapan büyük şebekeler direkt etkilendi. Hatta bilinen büyük şirketler çok büyük kayıplar yazdılar.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Yorum Yaz