Ölçekte yeni normal

İşte sektörlerin son 10 yılda değişen ideal ölçekleri...

1.09.2013 00:00:000
Paylaş Tweet Paylaş
Ölçekte yeni normal

İDEALİ YAKALAMAK KOLAY MI?
Peki uzmanların rekabette söz sahibi olabilmek için gerekli gördüğü bu rakamları kaç şirket yakalıyor? Ba-
zı sektörler var ki pazardaki tüm oyuncular, güçlü ve rekabetçi şekilde ilerliyor ve “ideal ölçekte” var oluyorlar. Ama bazılarında durum hiç de öyle değil, Örneğin çimento ve demir çelikte pazarın yüzde 50’den fazlası ideal sınırlarda ilerliyor. Türkiye Demir Çelik Üreticileri Derneği Genel Sekreteri Veysel Yayan, şunları söylüyor:

“Sektörümüzdeki ideal ölçek 10 yıl önce yaklaşık 800 bin ton ila 1 milyon ton aralığında değişiyordu, Bugün 1-1,2 milyon tona çıkmış durumda. Bugün pazarda ham çelik üretimi yapan 30 şirket faaliyet gösteriyor. 15’i ideal ölçek ve üzerinde üretim gerçekleştiriyor. 2000 yılında, o günün şartlarına göre ideal ölçekte üretim yapan şirket sayısı 9 idi.” Mobilya, özel hastane, organize perakende sektörlerindeki durum ise tam aksi. Yüzlerce oyuncunun faaliyet gösterdiği bu sektörlerde ölçeği yakalama oranı yüzde 1’in altında.

Pazarda 450 civarında özel hastanenin hizmet verdiğini söyleyen Medical Park CFO’su Levent Özdemir, “Sektörde ideal ölçek yakalamış oyuncuların sayısı 3’ü geçmez. Bu ölçeği yakalayanların tamamı İstanbul bölgesinde faaliyette olanlardır” diyor. Salçada da ideal büyüklüğü yakalayan şirket sayısı düşük. Deneks Gıda Yönetim Kurulu Başkanı Murat Savaşkan’ın yorumu şöyle:

“İdeal ölçek kavramı üretici şirketin pazar payı ve satış durumuna göre değişir. Pazarda irili ufaklı yaklaşık 75 üretici var. Türkiye ortalama 250 bin ton salça üretiyor. 10 yıl önce de bugünkü üretimden farklı bir durum yoktu. Kaç üretici ideal ölçeği yakalamıştır diye sorarsanız, bu soruya cevap vermek zor. Ancak sayısı 5’i geçmez.”

İDEAL OLMANIN AVANTAJLARI
Peki ideal ölçeği yakalamak şirketlere ne kazandırıyor? Tabii ki ilk faydası rekabette bir adım önde olmak. İK-MİB Başkanı Murat Akyüz, “Belli bir büyüklüğe sahipseniz pazardaki gücünüz ve hareket kabiliyetiniz artıyor. Bir diğer konu ise markalaşma eğiliminin yükselmesi. Böylece markaya yapılan yatırımlar da artıyor. İdeal ölçeğe ulaşmış şirketler ayrıca devlet teşviklerinden ve AR-GE merkezlerinden de daha fazla faydalanabiliyor. Ayrıca yabancı yatırım çekme potansiyelleri de artıyor” diyor.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Yorum Yaz