Telafi peşinde

2015’ten 2016’ya devreden en önemli sorunların başında kuşkusuz Rusya ile yaşanan uçak krizi geliyor...

8.03.2016 14:57:090
Paylaş Tweet Paylaş
Telafi peşinde
Türkiye, 24 Kasım 2015’e çok sıcak bir gündemle uyandı. Türk hava sahasını ihlal ettiği gerekçesiyle düşürülen Rus uçağı, iki ülke arasında başlayacak krizin ilk fişeği oldu. Rusya’nın yanıtının “ekonomik” olacağı ise çok geçmeden ortaya çıktı. İlk hamle, rezervasyon iptalleriyle turizmde kendini gösterdi. Onu, farklı ambargolar izledi. Rusya, önce beyaz et alımını durdurdu, ardından yaş meyve sebze ambargosu geldi. 2016’ya hiç öngörülmeyen bu sorunla giren ve Rusya ile sıkı ilişkiler içinde olan sektörler ise hummalı biçimde krizden çıkış formülleri arıyor. Yaş sebze meyve, hazır giyim, tekstil, ayakkabı, deri en fazla etkilenecek ihracatçı sektörler arasında. Ancak konu sadece ihracatçıyı ilgilendirmiyor. İki ülke arasındaki gerginlik, orada yatırımcı statüsünde olan Türk şirketlerini de ciddi biçimde zora sokacak gibi... Çünkü Rusya’da otomotivden beyaz eşyaya kadar onlarca Türk fabrikası var. Arçelik, Anadolu Grubu, Hayat Grubu, Merinos, Vestel, Eczacıbaşı Yapı, bu yatırımcılardan sadece birkaçı… Peki sektörler bu krizi nasıl aşacak? Öne çıkan çözümlerden biri, özellikle ihracatçılar için alternatif pazarlara yönelmek. AB, İran ve Çin ise hedef pazarlar arasında. İç piyasaya odaklanmak, belli sektörler için kısa vadeli bir çözüm olarak görünüyor. Rusya’da fabrika veya mağazası olanlar ise daha kapsamlı ve devlet destekli bir reçeteye ihtiyaç duyuyor. İşte sektörlerin ambargo krizine dair çözüm formülleri…
TAHMİNİ KAYIP NE OLUR? 
İki ülke arasındaki krizin faturasına dair tahminler muhtelif. Yapılan hesaplar yıllık toplam zararın en az 8,5 milyar, en fazla da 12,2 milyar dolar olacağını ortaya koyuyor. Krizden ciddi biçimde etkilenmesi beklenen sektörlerden biri müteahhitlik. Rusya, yurtdışında üstlenilen projelerin ülkelere göre dağılımında yüzde 20 payla lider. Türkiye Müteahhitler Birliği Başkanı Mithat Yenigün, tahmini kayıp hakkında şunları söylüyor: “Rusya’da alınan yeni iş miktarı 2013’te 4,8 milyar, 2014’te 3,9 milyar, 2015’te ise 4,3 milyar dolardı. Yeni işler açısından yıllık ortalama 4 milyar dolar gibi bir potansiyel kayıptan söz etmek mümkün. Devam etmekte olan projelerin süreceği belirtiliyor. Ancak üye firmalarımız 2016 projeksiyonlarında şimdilik yeni Rusya projelerine yer vermiyor.” Hazır giyim ve konfeksiyondaki durumu, İHKİB Başkanı Hikmet Tanrıverdi anlatıyor: “Ukrayna krizi, Ruble’nin değer kaybı ve petrol fiyatlarındaki gerilemeye bağlı olarak ekonomisi daralan Rusya’ya ihracatımız zaten son 2 yılda yarı yarıya azalmıştı. 2016’da yeni bir sıçrama yapmayı bekliyorduk. Ancak uçak krizi nedeniyle artık ihracatımızın artacağını düşünmüyorum.”Tekstildeki manzara da benzer. İstanbul Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği Başkanı İsmail Gülle, 2016’daki olası zarara dair şunları söylüyor: “Rus tarafındaki olumsuz hava bize de sirayet edecektir. 2012’de 1 milyar doların üzerinde olan tekstil ve hammaddeleri ihracatımızın 2015 sonunda 500 milyon dolar olacağını düşünüyoruz. 2016’da ise 250-300 milyon dolar düzeyinde kalır.”

 


İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Yorum Yaz